Plagiarism (İntihal) Nedir?

Plagiarism

Plagiarism yani türkçesi ile İntihal, özellikle akademik konularda karşımıza çıkan, Türkiye’de çoğu kişinin hakkında bilgi sahibi olmadığı bir akademik terimdir. Eskiden, yani internet bu kadar yaygın olmadan önce en küçük bir bilgiye erişebilmek için binlerce sayfa kurcalardık. Günümüzde ise teknoloji ve internet kullanımının bu kadar yaygınlaşmasından dolayı artık bilgiye erişim çok daha kolaylaştı. Örneğin bir konu hakkında bilgi edinmek istediğimizde arama motorlarına yazıyoruz ve bize milyonlarca sonuç gösteriyor. Ne yazık ki, bilgiye erişmedeki bu kolaylık, Plagiarism gibi etik olmayan davranışları ortaya çıkardı.

Plagiarism Nedir?

Plagiarism latincede “çalmak” anlamına gelir. Akademik anlamı da bundan farksızdır. Başkalarına ait herhangi bir fikri, eseri ve bunun gibi şeyleri kime ait olduğunu ve kaynağını belirtmeden sanki size aitmiş gibi sunmanız durumuna Plagiarism, yani intihal denir. Ne zaman birinin fikirlerinden veya yazsından etkilenip, onu kendi araştırmamızda kullanırsak Plagiarism yapmış oluruz ve bazı ülkelerde cezai işlemlere tabii tutulabiliriz.

Plagiarism türleri

Plagiarism sadece bir türden oluşmaz, birden fazla bilinen türü vardır.

Complete Plagiarism (Toptan İntihal)

Birinin başkasına ait bir eseri, yazıyı veya çalışmayı tamamen alıp, sadece orjinal yazarın ismini değiştirip sanki kendisininmiş gibi yayınlamasına Complete Plagiarism denir. Bilinen Plagiarism türlerinin en iğrenç örneklerinden biridir.

Self Plagiarism (Kişinin kendisinden yaptığı intihal)

Bazı toplumlarda ve kültürlerde bu durum “Yahu bir insan kendisinden bir şey çalabilir mi?” şeklinde eleştirilse de, evet daha önce kendi eserinizde kullandığınız bir fikri, yazıyı da kaynak göstermeden kullanamıyorsunuz. Bunu yapmanız durumunda Self-Plagiarism olarak geçiyor.

Accidental Plagiarism (Yanlışlıkla yapılan Plagiarism)

Çok dürüst bir insansınız ve normalde birinden etkilenip yaptığınız araştırmalarda hep alıntı yapıp fikri kimden esinlediğinizi belirtirsiniz. Ama oldu ki bir gün araştırmanızı yayınladınız ve kaynak vermeyi unuttunuz. Bunun hiç bir bahanesi yok, gene de Plagiarism yapmış sayılıyorsunuz. Yanlışlıkla yapılan bu Plagiarisme, Accidental Plagiarism deniyor.

Paraphrased Plagiarism (Yeniden yorumlanarak yapılan Plagiarism)

Başka birisine ait bir fikrin veya yazının, yeniden yorumlanarak, başka bir eserde alıntı verilmeden kullanılması durumuna Paraphrased Plagiarism deniyor. Bu türde her ne kadar cümlenin yapısı komple değişse de, fikir aynı kaldığı için hala Plagiarism olarak görülüyor. En yaygın olarak yapılan Plagiarism türüdür bu arada.

Source-based Plagiarism (Yanlış verilen kaynak Plagiarismi)

Diğer Plagiarism türleriyle kıyasladığında, bunda citationlar ve alıntılar yapılır. “Peki madem alıntı yapılıyor sorun nerde” dediğinizi duyar gibiyim. Sorun şu ki; belirtilen kaynaklar yanlış bir yere çıkıyor veya öyle bir kaynak yok aslında. Böyle bir şeyin olması durumuna “Source based Plagiarism” deniyor.

Direct Plagiarism (Direk olarak yapılan Plagiarism)

Bir kişinin, başka birinin eserinin bir kısmını veya eserinin fikrini, ona herhangi bir referans göstermeden, kendi araştırmasında kullanmasına Direct Plagiarism deniyor.

Inaccurate Plagiarism (Hatalı Plagiarism)

Bu Plagiarism türünün iki hali vardır. Birinci hali, bir kişinin herhangi bir esere katkısı olmamasına rağmen katkısı varmış gibi gösterilmesi. İkinci hali ise, bir kişinin bir esere katkısı olmasına rağmen, katkısı yokmuş gibi gösterilmesi.

Plagiarism’den nasıl korunulur?

kopyalama

Plagiarismden korunmak bilinenin aksine çok kolaydır. Herhangi bir konuda araştırma yaparken tek yapmamız gereken şey, eğer okuduğumuz bir makaleden veya yazıdan bir fikir edindiysek, yazıya ve yazarına alıntı yapmalıyız. Böylece fikri nereden aldığımızı belirtmiş oluruz. Çok kolay değil mi? Bence öyle. Bunu yaptığınızda artık korkmanız gereken bir şey olmayacak. Bunun haricinde piyasada Plagiarismin, Direct gibi bazı türlerini tespit edebilen bazı yazılımlar bulunmaktadır ve bir çok üniversite bunu çalışanlarına ücretsiz olarak sağlamaktadır.

Anti-Plagiarism yazılımları

Bu yazılımlar çoğu insanın karşılamayacağı kadar pahalı yazılımlar olduğundan dolayı, çoğunlukla üniversiteler tarafından ücretsiz sağlanan akademisyenler tarafından kullanılmaktadır. Direct Plagiarism ve benzer Plagiarism türlerine karşı başarılı olsalarda, cümlenin yapısı komple değiştiği için Paraphrased Plagiarism türüne karşı pek etkili değildir.

Plagiarism’in yasal yaptırımı var mı?

Her ne kadar akademik alanda dünyadaki çoğu üniversitede kınansa da, Plagiarism’e karşı yasal olarak en fazla yaptırımın olduğu ülke, Amerika birleşik devletleridir. Turnitinin hazırladığı makaleye göre, örneğin A.B.D’de, Plagiarismin ciddiyetine bağlı olarak, 100$ dan 50.000$’a kadar parası cezası ve eğer durum daha fazla ciddiyse Plagiarism yapan kişi 1 yıla kadar hapis istemiyle yargılanabilir.

Dikkatinizi Çekebilir

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir